Historie,  Stadsnieuws

Herinneringscentrum Oranjehotel open vanaf september 2019

Oranjehotel
Oranjehotel: teksten uit de WOII

Het Oranjehotel, de bijnaam voor de Scheveningse gevangenis tijdens de Tweede Wereldoorlog, opent vanaf 7 september a.s. zijn deuren als Herinneringscentrum. De gevangenis, waar tussen 1940 en 1945 ruim 25.000 Nederlanders werden verhoord en berecht, veelal omdat ze in verzet kwamen tegen de Duitsers, was altijd onderdeel van de Penitentiaire Inrichting Haaglanden. Om die reden was het slechts beperkt toegankelijk tijdens een jaarlijkse Herdenking. Vanaf 7 september zijn alle bezoekers welkom in het gerestaureerde cellencomplex. Een vaste presentatie, de Doodencel 601, filmmateriaal en een tijdelijke tentoonstelling geven dan een beeld van de geschiedenis, de verschillende groepen  gevangenen en het gevangenisleven in deze belangrijkste Duitse gevangenis op Nederlands grondgebied.

‘Oranjehotel’
Al in de oorlog werd het complex ‘Oranjehotel’ genoemd. Een ode aan de verzetsstrijders die er waren opgesloten. Onder hen bekende personen als de ‘Soldaat van Oranje’ Erik Hazelhoff Roelfzema, Rudolph Cleveringa, Pim Boellaard, Titus Brandsma, George Maduro, Drs. P. en Corrie ten Boom. Maar ook talloze anderen wiens lot zou eindigen in vrijlating, deportatie naar andere gevangenissen of kampen of fusillade o.a. op de nabijgelegen Waalsdorpervlakte. 250 gedetineerden, onder wie de vijftien Geuzen en drie Februaristakers – de achttien dooden uit het gedicht van Jan Campert –  werden zo via het Poortje in de gevangenismuur, afgevoerd naar de executieplaats. Maar niet alleen verzetsstrijders, ook Joden, Jehova’s Getuigen en mensen die een economisch delict hadden gepleegd, zoals zwarthandelaren, werden in deze gevangenis opgesloten.

Verhalen over veerkracht, moed en incasseringsvermogen
In de  cellengangen beseft de bezoeker straks hoe kwetsbaar vrijheid is en hoe willekeurig het lot op het moment dat een goed functionerende rechtsstaat ontbreekt. Aan de hand van persoonlijke verhalen over angst, hoop, geloof en vaderlandsliefde krijgen de gevangenen een gezicht en wordt hun verhaal verteld in een audioroute, als extra laag in de vaste presentatie. In het hart van het Herinneringscentrum bevindt zich de authentieke Doodencel 601. Deze cel werd direct na de oorlog als stille getuige bewaard.

Van sluiting naar behoud en renovatie
De cellenbarakken zijn vanaf 1946 weer in gebruik genomen door het Nederlandse gevangeniswezen. Plannen voor restauratie en herinrichting van het cellencomplex ontstonden in 2010, toen sluiting en zelfs sloop dreigde voor het voormalige Oranjehotel. Overcapaciteit maakte deze oude gevangeniscellen overbodig. Wat volgde was een lang traject van planvorming, lobbyen, financiering en de nodige bouwkundige uitdagingen om de oorspronkelijke cellenbarak om te vormen tot een publiek toegankelijk Herinneringscentrum.

Zes dagen per week geopend
Het Herinneringscentrum Oranjehotel is straks 6 dagen in de week geopend. De organisatie is in handen van een kleine staf en een groot aantal vrijwilligers. Tegelijk met de opening van het Herinneringscentrum verschijnt het boek Het Oranjehotel. Een Duitse gevangenis in Scheveningen van Bas von Benda-Beckmann (uitgeverij Querido). In opdracht van het NIOD en de Stichting Oranjehotel deed de historicus onderzoek naar het dagelijks leven van de gevangenis, de bewakers en de achtergrond van de verschillende gevangenen. Zijn resultaten krijgen hun neerslag in de vaste presentatie.

Please follow and like us:
error

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.