Martinus Nijhoff, een verrassende plaquette
Wandelend over het Lange Voorhout kwamen manlief en ik ineens op de Kleine Kazernestraat.
We zagen dat kleine straatje, en waren een beetje verrast: nog niet eerder hadden we deze gezien. En dat, terwijl we geboren en getogen Hagenaars/Hagenezen zijn.
Aan de muur hing een plaquette van Martinus Nijhoff. Een schrijver die ik wél kende. Al was het van naam.
Nieuwsgierig als ik ben, ging ik op zoek naar meer informatie.
Het is ongelooflijk hoeveel informatie je kan vinden op het www.
Vroeger zat ik dagenlang in de bibliotheek om mijn eindexamen voor te bereiden en nu kan ik in een uurtje net zoveel vinden. (Blijft wel de vraag of dit jarenlang onthouden blijft).
Ik kreeg respect voor deze man, die twee wereldoorlogen meemaakte.
En naar mijn mening ook een verschil uitmaakte.
Ik heb het niet over hem als schrijver, dichter enz.
Ik heb het over hem als méns.
Zeker nu we weer richting de Vrijheidsweken gaan. Eigenlijk is zijn verhaal ook een die verteld mag worden.
Ik citeer van Wikipedia:
Want tijdens het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog was Nijhoff reserveofficier. Als commandant van het 5e eskadron Huzaren-wielrijders vertraagde hij de Duitse opmars tussen Oosterbeek en Wageningen. Hierbij liep hij een verwonding aan zijn voet op.
Kort na de capitulatie van Nederland verhuisde Nijhoff naar Den Haag, waar hij ging wonen in de Kleine Kazernestraat, een zijstraat van het Lange Voorhout. Hij werd actief in het culturele verzet en werkte onder andere mee aan het illegale blad Vrij Nederland en de eveneens illegale uitgeverij De blauwe schuit, waarvoor hij gedichten aanleverde. Nadat hij weigerde om de anti-Duitse Nico Donkersloot op te volgen als hoogleraar in de algemene en vergelijkende literatuurwetenschap, zag hij zich genoodzaakt onder te duiken.
In 1943 was Nijhoff betrokken bij de organisatie van de Aanslag op het Amsterdams bevolkingsregister. Hij adviseerde daarbij over de plaatsing van explosieven, aan de hand van aan hem voorgelegde plattegronden van het gebouw. Met het daarbij te gebruiken explosief Trotyl had hij ervaring opgedaan tijdens de Eerste Wereldoorlog, als soldaat bij de Genie.
Tijdens de Hongerwinter van 1944 deelde Nijhoff vanuit zijn huis dagelijks eten uit aan kinderen, tot zijn eigen voorraden op waren.
Op 24 februari 1980 werd door Georgette Nijhoff-Hagedoorn in de Kleine Kazernestraat een plaquette onthuld ter nagedachtenis aan haar echtgenoot.
